Ngorongoro krater

De steile hellingen van een oude, gedoofde vulkaan in het noorden van Tanzania, die bedekt zijn met ruige planten, verraden weinig van wat er binnen de kraterwanden ligt. De stilte van de ijle lucht op circa 1800 m boven de zeespiegel wordt alleen verbroken door het geritsel van bladeren als een briesje door de warme lucht vanuit de omringende vlakte opstijgt en over de rand in de blauwe Afrikaanse hemel verdwijnt.

Op de kam van de kraterrand verandert het landschap dramatisch. Het duikt in een nevelige leegte omlaag en eindigt in een reusachtige, pastelkleurige, platte kom. In het begin is het moeilijk om de duizelingwekkende afmetingen de krater te kunnen vatten. De enige oriëntatiepunten zijn de fijne lijnen van de 600 m lager gelegen watertjes die zich naar het glinsterende meer kronkelen. Dit is de Ngorongorokrater.

ngorongoro krater
Ngorongoro krater (Foto door William Warby)

De kraterbodem is donker bespikkeld; pas als de vlekken zich in steeds veranderende formaties beginnen te verplaatsen, wordt het duidelijk wat het werkelijk zijn - duizenden grazende gnoes en zebra's. In het ondiepe meer verzamelen er reusachtige zwermen flamingo’s.

Een van de grootste concentraties aan wilde dieren in Afrika kan op de 260 km2 grote kraterbodem worden waargenomen. De lijst van in de Ngorongorokrater voorkomende diersoorten is gigantisch. Men vindt er 50 verschillende soorten grote zoogdieren, waaronder leeuwen, olifanten, neushoorns, nijlpaarden, giraffen, elandantilopen, impala's, meerkatten, bavianen, wrattenzwijnen en hyena's. Ook leven er meer dan 200 vogelsoorten, waaronder struisvogels, eenden en flamingo’s. In feite is de krater een verkleinde versie van het natuurleven in Oost-Afrika, afgesloten door de 600m hoge kraterwanden.

Kudde van gnoes en zebras
Kudde van gnoes en zebras

De krater

Deze natuurlijke Ark van Noach is een gelukkig geologisch toeval. De Ngorongoro ligt een breuk in de Afrikaanse aardkorst die van Mozambique naar Syrië loopt. In de loop van miljoenen jaren heeft op verschillende momenten een enorme druk vanuit de aardkern geprofiteerd van zwakke plekken in de breuk en gesmolten gesteente naar het oppervlak geperst via vulkanen.

De Ngorongoro is een van deze vulkanen. Ooit was hij kegelvormig en ongeveer twee keer zo hoog als nu. Toen echter circa 2,5 miljoen jaar geleden de kracht van zijn laatste uitbarsting was verbruikt en het gesmolten gesteente onder zijn kegel als lava was uitgebraakt, zonk de top van de kegel in het hierdoor ontstane gat. Het enige dat er nog van rest, is de Round Table Hill in het noordwestelijk deel van de krater.

Een vulkaankrater die ontstaat door een vulkanische explosie of instorting wordt een caldera genoemd. De min of meer ronde Ngorongorokrater is de op vijf na grootste caldera ter wereld, met een doorsnede van circa 18 km. De Afrikaanse naam van de krater laat weinig aan de verbeelding over: Ngorongoro betekent gewoon 'groot gat'.

ngorongoro krater
Ngorongoro krater (Foto door Noyoudont)

In 1959 werd een steile hobbelige weg aangelegd naar de kraterbodem. Over een afstand van 3km daalt de weg 600m. Enkel wagens met vierwielaandrijvig worden hier toegelaten.

Fauna en Flora

Afgezien van de dieren in de Serengetivlakte in het westen, die op zoek naar water en verse weidegebieden een jaarlijkse trek vertonen, blijven de meeste dieren in de Ngorongoro het gehele jaar door in de krater, waar zelfs in het droogseizoen water beschikbaar is. Twee rivieren, de Munge en de Lonyokie, voeden een aantal moerassen en het ondiepe Magadimeer.

Doordat er geen afvoer is, heeft het meerwater als gevolg van eeuwenlange verdamping een hoog zoutgehalte. Hierdoor krijgt het een diepblauwe kleur. Alleen algen en sommige schaaldieren, zoals pekelkreeftjes, kunnen in dit water leven. Zij vormen het voedsel van de duizenden flamingo's, waarvan hier twee soorten voorkomen: de gewone flamingo, die aan de oever met zijn snavel schaaldiertjes uit het water zeeft, en de dwergflamingo, die algen uit dieper water filtreert. Aangrenzende moerassen bieden modderpoelen waar nijlpaarden zich in kunnen wentelen, maar ook plassen voor olifanten en zwarte neushoorns. Deze dikhuiden worden vergezeld door ossenpikkers, die zich voeden met parasieten op hun leerachtige huid.

ngorongoro flamingos
Flamingo's in het Magadimeer(Foto door by Vincenzo Gianferrari Pini)

Na de lange regentijd, van december tot april of mei, zijn de grasvlakten in de krater smaragdgroen en bezaaid met roze, gele, blauwe en witte bloemen die welig tieren op de vruchtbare vulkaangrond. In de loop van het droge seizoen, van mei tot november, verandert de krater geleidelijk van kleur: van groen naar geel en vervolgens naar geel- en lichtbruin.

Safari

De Ngorongorokrater is zowat de enige plaats ter wereld waar je op één dag tijd de “grote 5” kan zien. De "grote 5" verwijst naar de leeuw, de luipaard, de neushoorn, de olifant en de kaapse buffel. Waarom geen giraffes of nijlpaarden in deze lijst kan je je afvragen? Die zijn toch ook groot? De term "grote vijf" is oorspronkelijk afkomstig uit de jacht. Het verwijst naar de moeilijkheidsgraad om deze gevaarlijke, grote dieren te doden. Deze dieren vallen immers aan en lopen niet weg als je erop schiet. Naast de "grote vijf" leven er nog ongeveer 50.000 andere dieren in de krater. Als je een safarivakantie plant is dit dus the place to be.

Leeuwen in de ngorongorokrater
Leeuwen in de ngorongorokrater (Foto door Mbz1)

tags: 
bestemming, afrika, tanzania